Kenmerken van dyslexie bij volwassenen

Dyslexie herken je niet aan één gewoonte, talent of persoonlijkheidskenmerk. De kern ligt bij hardnekkige problemen met lezen en/of spellen. Op deze pagina beschrijf ik welke ervaringen aanleiding kunnen zijn om verder te kijken, en hoe je een werkvraag kunt voorbereiden.

Een lijst op internet stelt geen diagnose. Voor de algemene omschrijving verwijs ik naar Dyslexie Centraal.

Lees- en spellingproblemen staan centraal

• Het lezen van woorden gaat langzaam of vraagt veel bewuste aandacht.
• Nauwkeurig lezen blijft lastig, ook na eerdere oefening en ondersteuning.
• Spellen vraagt veel controle en dezelfde twijfel keert terug.
• De inspanning bij lezen of spellen beïnvloedt hoe je een werk- of studietaak uitvoert.

Hoe deze problemen zich uiten, hangt ook af van de taak en de omstandigheden. Een vertrouwde korte tekst is iets anders dan onbekende vaktermen onder tijdsdruk. Sommige mensen hebben manieren gevonden om moeilijkheden op te vangen, waardoor een ander de inspanning nauwelijks ziet.

Wat niet automatisch op dyslexie wijst

Problemen met plannen, aandacht, rekenen of mondeling formuleren verdienen ook aandacht, maar bewijzen op zichzelf geen dyslexie. Vermoeidheid of spanning tijdens een taak evenmin. Ik kijk daarom naar het concrete patroon en veronderstel niet dat alle ervaringen één oorzaak hebben.

Vijf vragen om je ervaring te verhelderen

1. Bij welke lees- of schrijftaken loop je vast?
2. Hoe ging lezen en spellen vroeger, en welke ondersteuning kreeg je?
3. Wat lukt beter als er minder tijdsdruk is of als informatie anders wordt aangeboden?
4. Welke hulpmiddelen gebruik je al, en wat leveren ze op?
5. Wat zou je met een leidinggevende, docent of deskundige willen bespreken?

Je kunt je antwoorden meenemen naar een gesprek. Ze helpen je je vraag te beschrijven; ze vervangen geen onderzoek.